Watson — Küçük Albert Deneyi
Watson, küçük bir bebeğe beyaz fareden korkmayı koşullanma yoluyla öğreterek duyguların da öğrenilebildiğini gösterdi. Bilim tarihine hem davranışçılığın gücünün kanıtı hem de araştırma etiğinin dönüm noktalarından biri olarak geçti.
Araştırmanın Amacı
Watson, insan duygularının, özellikle korkunun, doğuştan gelen değil koşullanma yoluyla öğrenilebilen tepkiler olduğunu göstermek istedi.
Yöntem
'Albert' adı verilen yaklaşık dokuz aylık bir bebekle çalıştılar; başlangıçta korkmadığı beyaz bir fareyi ona gösterirken arkasında ani ve yüksek bir metal gürültü çıkardılar. Bu eşleştirmeyi birkaç kez tekrarladılar.
Bulgular
Bir süre sonra bebek, gürültü olmadan yalnızca fareyi görünce bile korkuyla tepki verdi; korku tavşan ve kürk gibi benzer nesnelere de yayıldı (genelleme). Duygusal tepkilerin de klasik koşullanmayla öğrenilebildiğini gösterdiler.
Yorum ve Bugüne Etkisi
Fobilerin nasıl öğrenilebildiğine dair güçlü bir modeldir. Ancak bir bebekte kalıcı olabilecek bir korku koşullaması yaratmak ve bu korkuyu gidermeden çalışmayı bitirmek bugün kabul edilemez; deney, bilgilendirilmiş onam ve zarar vermeme ilkelerinin gelişiminde bir dönüm noktasıdır.